Πέμπτη, Φεβρουαρίου 26, 2009

Γεννηθήτω Όρασις

Ώστε το ΚΚΕ, αποφάσισε να ξεμπερδέψει με την ιστορία του Στάλιν μια και καλή. Όπως επισημαίνει ο Vrennus, o Στάλιν ("ατσαλένιος"), δεν πρωτοτύπησε - απλώς ακολούθησε την πεπατημένη.
Ωραία λοιπόν, αλλά δεν μπορώ να μην μιλήσω για αυτό που θεωρώ ότι είναι η ουσία του προβλήματος - η περίφημη διαδικασία της γενίκευσης.

Πίσω από την γενίκευση κρύβεται η Αλήθεια. Όταν δηλαδή πιστεύεις ότι υπάρχει αυτό που ονομάζουμε αλήθεια (Αλήθεια), ο δρόμος μέχρι τις εκτελέσεις γίνεται βραχύς. Ο Στάλιν, αλλά κι ο Χίτλερ, στάθηκαν πάνω στο βάθρο της Αλήθειας (όπως πολύ χαρακτηριστικά έκανε η Ιερά εξέταση πριν από αυτούς) κι αποφάσισαν να καθαρίσουν το σύστημα (την κοινωνία) από το Ψεύδος.
(Α, ναι! Αν υπάρχει Αλήθεια τότε αναπόφευκτα υπάρχει και Ψεύδος).

Δεχόμαστε λοιπόν την ύπαρξη της Αλήθειας, άρα και του Ψεύδους και κατά συνέπεια οικοδομούμε ένα ηθικό πλαίσιο. Μέσα σ' αυτό το πλαίσιο, ταξινομούμε γενικεύοντας: από 'δω οι Αληθείς, από ΄κει οι Ψευδείς. Και στέλνουμε εκτός - ή έστω στο περιθώριο - του ηθικού μας πλαισίου τους Ψευδείς. Χαρακτηριστικό είναι ότι όποιος κάνει μια τέτοια διάκριση, διασφαλίζει για τον εαυτό του μια θέση στην πλευρά του "Καλού" [N. Luhmann]. Δεν έχω γνωρίσει κανέναν που να ισχυρίζεται ότι τα κίνητρά του είναι κακά (Ψευδή).

Ζούμε δηλαδή σε έναν μεταφυσικό κόσμο, που θεοί του (δημιουργοί του) είμαστε εμείς οι ίδιοι: και αποφασίζουμε τι (ή ποιος) χωράει σ' αυτόν τον κόσμο και τι όχι.

Τα κατηγορήματα του φαινομένου, μπορούν να αποδίδονται σ' αυτό τούτο το αντικείμενο στη σχέση του προς τις αισθήσεις μας, όπως λ.χ. το κόκκινο χρώμα ή το άρωμα στο ρόδο - αλλά η απατηλή όψη δεν μπορεί ποτέ να αποδοθεί ως κατηγόρημα στο αντικείμενο, για το λόγο ότι αυτή προσνέμει στο αντικείμενο καθ' εαυτό ό,τι του αποδίδεται μόνο σε σχέση προς τις αισθήσεις ή γενικά προς το υποκείμενο
...
Αντίθετα, όταν αποδίδω το κόκκινο χρώμα στο ρόδο καθ' εαυτό, ..., χωρίς να προσβλέπω σε μια ορισμένη σχέση των αντικειμένων αυτών προς το υποκείμενο και χωρίς να περιορίζω σ' αυτό την κρίση μου, τότε ακριβώς γεννιέται η απατηλή όψη [Καντ Ιμμ.]


Τι λέει δηλαδή ότι ο ...ποιητής; Ότι, αν αποκόψουμε το προϊόν της παρατήρησης (το φαινόμενο) από τον παρατηρητή (εμάς), τότε γεννιέται η απατηλή όψη: η Αλήθεια. Και μαζί με αυτή την απάτη (που μια χαρά μπορεί να μας βολεύει) γεννιέται και ο πόλεμος εναντίον των "φορέων" του Ψεύδους: του Άλλου δηλαδή...

Βέβαια, το ΚΚΕ, σαν κάθε καλή θρησκεία, δεν έχει τέτοια προβλήματα. Ο καλός (και ΕΝΑΣ) Θεός, είναι πανταχού παρών και τα πάντα πληρών, άρα: ό,τι ίσχυε τότε ισχύει και τώρα (πανταχού παρών - η θεωρία μας δεν αλλάζει ΠΟΤΕ) και η θεωρία μας εξηγεί όλα τα φαινόμενα πλήρως ("και τα πάντα πληρών"). Κι αφού ο Θεός είναι ένας, όλες οι άλλες απόψεις είναι αναγκαστικά Ψευδείς - δε φταίει το ΚΚΕ, έτσι δουλεύει η πρωτόγονη μεταφυσική.

Αλλά, ο τρόπος αυτός σκέψης, συνήθως γαρνίρεται με πτώματα - όλων όσοι δεν μπορούσαν να δουν το Φως το Αληθινό.

Θα μπορούσα προφανώς να γράφω για αιώνες - για το πως η Αλήθεια δομεί τον κόσμο αλλά σε μια εκδοχή του μόνο, άρα περιορίζει τις επιλογές σε μια και μόνη επιλογή, κατά συνέπεια αποδομεί τον κόσμο σε μια μονήρη εκδοχή του και στη συνέχεια τον σφυρηλατεί για να τον προσαρμόσει εκεί κλπ. Προτιμώ όμως να κλείσω με μερικά αποσπάσματα από το έργο του Heinz von Foerster:

- Η αλήθεια είναι αιτία πολέμου.

- Η Γένεσις μας λέει ότι ο Θεός είπε "γεννηθήτω Φως και εγένετο Φως". Αλλά, αφού κανείς δεν ήταν εκεί για να το δει, πως μπορεί να υπήρξε Φως; Μπορεί ο Θεός να είπε "γεννηθήτω ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία στο συγκεκριμένο φάσμα συχνοτήτων" και να έγινε έτσι, - αλλά αυτό κυρίες και κύριοι δεν είναι καθόλου ποιητικό και το απορρίπτω. Να σας πω λοιπόν, τι νομίζω ότι έγινε: ο Θεός είπε "Γεννηθήτω Όρασις" - και εγένετο Φως.

- Act always so as to increase the number of choices.

Τρίτη, Φεβρουαρίου 24, 2009

Deja vu

Επειδή βαριέμαι να ξαναγράφω τα ίδια, διαβάστε - αν εσείς δεν βαριέστε - τι έγραψα πριν 3 χρόνια....

Τρίτη, Φεβρουαρίου 17, 2009

...την κρίση μου!!!

Λοιπόν για να είμαστε ξεκάθαροι: τα οικονομικά δεν είναι ο τομέας και δεν παριστάνω ότι είναι. Στην πραγματικότητα είμαι διαβόητα άσχετος για τις "οικονομικές πολιτικές", αλλά και για απλά πράγματα όπως τα επιτόκια δανεισμού και άλλα τέτοια, που μόνο γενικά αντιλαμβάνομαι τη σημασία τους. Κι επίσης, δεν αντιλαμβάνομαι τις αντιδράσεις των όσων (λένε ότι) αντιλαμβάνονται τα οικονομικά σε τούτη την κρίση...

Υποψιάζομαι όμως, ότι δεν φταίει η συγκεκριμένη άγνοιά μου που δεν καταλαβαίνω τους επαΐοντες. Ας δοκιμάσω λοιπόν μια προσέγγιση που (ίσως) την καταλαβαίνω....

Οι υπέρμαχοι της ελεύθερης οικονομίας, λένε συχνά ότι "η αγορά αυτορρυθμίζεται" και γι' αυτό δεν πρέπει να γίνονται παρεμβάσεις.

Συμφωνώ ότι τα ζωντανά συστήματα αυτορρυθμίζονται, αλλά: οι διαδικασίες αυτορύθμισης τους δεν είναι απαραίτητα προφανείς σε κάποιον παρατηρητή - είναι εσωτερικές, κλειστές προς το περιβάλλον διαδικασίες. Το περιβάλλον τις πυροδοτεί μεν, δεν τις καθορίζει δε. Αυτό δε θέλει και πολύ μυαλό για να το καταλάβει κάποιος: διαφορετικά θα ζούσαμε σε έναν κόσμο που θα στέλναμε συγκεκριμένα σήματα και θα παίρναμε συγκεκριμένες απαντήσεις. Θα ζούσαμε δηλαδή σε έναν κόσμο χωρίς εκπλήξεις - αλλά, δεν είναι έτσι ο κόσμος.

Τα συστήματα, πράγματι λοιπόν αυτορυθμίζονται, αλλά με βάση κάποιους κανόνες, δικούς τους, εσωτερικούς, που συχνά είναι αόρατοι για έναν εξωτερικό παρατηρητή. Αλλά οι κανόνες, υποκρύπτουν κάποια στοχοθεσία (μια τελεολογία). Υπάρχει δηλαδή ένας στόχος (=τέλος) προς τον οποίο τείνουν κάποια συστήματα και, ανάλογα με τις συνθήκες και το πόσο εκτιμούν ότι έχουν πλησιάσει το στόχο τους, αυτορυθμίζονται (κι επίσης στην πορεία, μπορεί να αλλάζουν στόχο).

Έτσι μια εταιρεία, τράπεζα κλπ., μπορεί κάλλιστα να εξεταστεί σαν κυβερνητικό σύστημα -υπάρχει μια ανατροφοδότηση από τα αποτελέσματα των ενεργειών της, που την οδηγεί σε νέες επιλογές. Αλλά, στόχος της εταιρείας είναι η μεγιστοποίηση του κέρδους.

Αντίθετα, στην ιδέα της "ευρείας αγοράς", αν αφήσουμε απ' έξω τους μηχανισμούς διοίκησης της κοινωνίας (δηλ. το κράτος), δεν μπορούμε να εντοπίσουμε που βρίσκεται ο βρόγχος ανατροφοδότησης.
Η πολιτική ηγεσία της κοινωνίας είναι αυτή που εκφράζει (...λέμε τώρα - αλλά τέλος πάντων...) τους στόχους της κοινωνίας (της οποίας η οικονομία αποτελεί υποσύστημα). Κατά συνέπεια, σκέτο το οικονομικό σύστημα, είναι αδύνατον να αυτορυθμιστεί - δεν υπάρχει ένας μηχανισμός για να καθορίζει στόχους και να ελέγχει την πορεία. Στην λεγόμενη (σουπερ-ντουπερ) ελεύθερη αγορά, τρέχουν άπειροι βρόγχοι ανατροφοδότησης (όλων όσοι δραστηριοποούνται οικονομικά) που κανένας δεν λαμβάνει υπόψη τις κοινωνικές ανάγκες (παρά μόνον σαν εμπορικές ευκαιρίες).

Συμπέρασμα: είναι αδύνατον να ξεπεραστεί η κρίση - που αποτελεί σύμπτωμα της οργανωτικής συγκρότησης - αν η (φερόμενη ως...) κοινωνική ηγεσία, δεν επιβάλει τη θέλησή της πάνω στις δυνάμεις της αγοράς.

(Αν κάπου κάνω λάθος, παρακαλώ ενημερώστε με).